Wednesday, January 6, 2010

Fidel's March: A Screenplay of a Novel (Chapter 12)



FIDEL and Karissa go out into the night in his car and then on foot among the barbecue stalls of the small-town city. They stop at one kiosk. She says it’s hers.
     “O,” says Fidel, “akala ko waitress ka.”

     “Dati,” she says. “Tapos nakautang ako ng pamuhunan ke Jesse.”
     She introduces Fidel to her assistant, a sister named Carol. They sit by a plastic table, chewing on barbecue, sipping Coke.
     “Alam mo, sa totoo lang, ayoko sa mga paintings nung kaibigan mong iyon, si kuya Jesse. Masyadong malayo sa mundo, e. Di ko type. Gusto ko yung totoo, ano. Kasi totoong tao ako, e. Oo. Kasi nga, hindi ako magic, ano. Tsaka masyadong religious yang si Kuya Jesse, parati namang nakatitig sa bulbol ko. Diyos ko, ewan ko ba.”
     “Ibig mong sabihin, hIndi ka niya ginalaw, ni minsan?”
     “Hindi, ano. Torpe yan si kuya, ewan ko ba, bakla yata.”
     “Akala ko ba sabi mo bakla. Ngayon sinasabi mo baka lang. Ano ba talaga?”
     “Aba, ewan ko. Sabi ko baka bakla, kasi nga pinatira na ako sa bahay niya, hanggang ngayon hindi pa ako ginagalaw.”
     “Wow. E, pa’no kung torpe nga lang, tapos in love pala sa ‘yo, tapos heto tayo at . . . Wow. Hindi bakla si Jesse.”
     “Sigurado ka ba?”
     “Kung saka-sakali, ngayon lang kami mag-aaway niyang kaibigan ko. Dahil sa iyo.”
     “Diyos ko, hindi naman ako pure virgin, ano. Laspag na ako. Ba’t niyo ako pag-aawayan?”
     “Me iba bang kaibigang babae si Jesse?”
     “Aba, ewan ko, kayo itong magbarkada, e. Pero, alam mo, okay din naman si Kuya sa akin. At diretso ang trabaho ko sa kanya. Ibig kong sabihin, kahit do’n ako matulog sa bahay niya, wala akong pangamba, kampanteng-kampante ka, alam mo? Wala akong pakialam sa sinasabi ng mga kapitbahay niya.”
     “Ni minsan di kayo nag-ano?”
     “Ano ka ba, ang kulit mo—malayo nga ang mundo niyang kaibigan mo, e. Ewan ko, parang wala siyang sex sa buhay niya. Pero, huy, alam mo ba yan si kuya? Pag pinipaint niya ako, hulaan mo kung ano ang last niyang pinipaint sa akin?”
     “Uhm, mata?”
     She laughs.
     “Bulbol ko,” she says. “Oo, walang paltos, parati ‘yon. Alam ko, kasi sinabi niya, tapos minsan tatayo ako at iyon na nga lang ang kulang. Last na lang daw, bulbol na lang. Parati, iyon. At alam mo ba ang kulay? Blue!”
     They laugh, Fidel not so much. Fidel is intrigued. He never saw Fidel’s paintings that way before; he always thought of his work as Gauguin tributes with a mytho-Christian bent.
     “Pero love ko yan si kuya. Parang kapatid ko, ganun. Love din ako niyan, maliban nga lang pag nakatitig sa bulbol ko. Diyos ko, di ko maintindihan ang art nun.”
     They laugh lightly.
     “Aktwali,” she says, “me isa pa akong asawa, at alam ni kuya Jesse yon. Pero ewan ko ba. Mas mahal niya ang fishing boat niya. At pag nasa lupa naman, minsan ayaw pakita sa ‘kin. Di ko rin maintindihan ang mga lalaki ng dagat. Palibhasa kasi maraming islang pinupuntahan, baka maraming sirenang kinakasama at kinakama sa bawat pulo.”
     “Baka naman sobrang pagod ang katawan, kulang sa tulog,” offers Fidel.
     She sighs, saying “hay, naku. Sinasayang ko lang ang ganda kong ito sa mga lalaking iyan. Ewan ko ba, parang malas ako sa lugar na ‘to, e. Dadalawa na ang asawa ko, mga asawa kong ayaw akong pakasalan, tapos kapwa mas mahilig sa dagat at ibang pantalan kesa sa ‘kin. Kaya eto, ilang araw na lang aalis na ako rito. Magpapaalam na rin ako sa pangatlo kong boypren na ayaw akong galawin. Tapos ikaw, may asawa kang tao, ba’t ka ba pumatol sa akin?”
     “Aalis ka? Sa’n ka pupunta?”
     “Hindi ka ba natatakot na makita ka ngayon ng mga kaibigan mo tapos isumbong ka sa asawa mo?”
     “Pintor ako, Karissa, nakakainuman ko ang mga modelo ko. Nga lang, minsan lang ako gumamit ng modelo rito sa Leyte.”
     “Oo nga, tapos ngayong gabi, ginamit mo pa ako, hindi mo naman ako modelo. Hindi mo ako ginamit sa pagpinta mo, hay buhay.”
     “Sa’n ka ba pupunta?”
     “Masaya ka ba sa asawa mo?”
     “Oo naman. Kaya lang hindi ako masaya sa ginagawa ko, nakakasawa na. Kaya minsan nag-iinit ang ulo ko e, sa kahit na ano. Hindi tuloy ako matimpla ng asawa ko, nag-aaway kami. Pero malambing siya.”
     “Martir ba?”
     “Hindi. Malambing lang, kaya di nagtatagal ang away namin. Alam niya rin sigurong me problema ako.”
     “Babaero ka ba?”
     “Hindi. Ngayon lang.”
     “Ay, virgin ka pala; ba’t ang galing mo?”
     They giggle.
     “Sa’n ka ba pupunta? Iiwan mo si Jesse?” Fidel presses on.
     “Pa’no pag nalaman ng misis mo ang nangyari sa atin?”
     “Di ko alam. Bakit, isusumbong mo ako?”
     “Sayang naman ang relationship niyo. Dahil lang sa akin, tapos isang beses lang naman, tapos aalis pa ako.”
     “Sa’n ka ba pupunta?”
     “Hay. Maghahanap ng ibang mapapangasawa na tunay. Yung may paninindigan. Pupunta kami ng kapatid ko sa Davao, nando’n ang Nanay namin. At malayo kami sa dagat, kaya wala na akong makikilalang mga mangingisda na buwisit lang sa buhay ko. At dahil malayo nga kami sa dagat, hindi na ako magbabarbecue dahil sigurado akong maraming nagbabarbecue ng mga baka at baboy sa kanilang mga bahay. Magfifishballs na lang ako.”
     They smile at each other.
     “Alam mo, ang tingin ko sa mga lalaki,” continues Karissa, “parating naghahanap ng kanilang mga sarili. Kung hindi sa kanilang mga iniidolo, sa ibang lugar. Sa ibang isla, parang ganun ba. Para bang . . . ewan ko. Para bang parating may malaking San Juanico Bridge na . . . na gusto nilang tawirin tungo sa isang mas malaking bagay na hindi maabot-abot. Walang lalaking marunong makuntento, wala akong kilala. Hindi ba mas makikita nila ang kanilang mga sarili sa mga bagay na nasa kanila na? Di ba? Sa mga bagay na ayaw nilang mawala? Bakit hindi yun ang alagaan nila?”
     Fidel is surprised at this eloquence and depth. Soon her cellphone rings. It’s his wife.
     “O, Wana. Oo, sandali na lang ako, nagkainuman lang kami ni pareng Jesse. Sandali na lang ako. Okay. Ba-bye.”
     He looks at Karissa. She lowers her head.
     “Pasensya ka na, ha,” she says. “Nadala ako kanina. Kawawa naman ang wife mo. Alam mo, uwi ka na sa kanya.”
     Fidel looks at her.
     “Sige na, dito lang ako. Balik ka na sa kotse mo. Hinihintay ka ng wife mo, di ba? O, di ba, ang saya-saya!” she says, as if to mock his going away, but really sounding both happy and sad—seeming to say “happy to have met you” and “it’s sad that we’re all sad people.”
     Fidel stands up and starts to walk away, but instantly turns back to hold her shoulder.
     “Bye,” he says. “Sorry, ha.”
     “Sorry saan? Bye.” She gets up and whispers in his ear, “i-promise mo sa sarili mo. Mula ngayon, mamahalin mo na siya ng lubusan.”
     Fidel doesn’t know what to say except “Mm, mahal ko naman ang asawa ko, e.”
     “Yun ang akala mo. Aktwali, pareho tayo e. Tulad ngayong gabi. Pareho tayong naging makasarili. Kaya tayo minamalas, e.”
     Karissa walks towards the back of the barbecue stall and says “bye” again, turns her back, getting down as if to look for something in the kiosk pantry.
     When she comes up and turns to check Fidel, he has walked away. Soon it begins to shower and Fidel is running to his car.

@ @ @

March 17. Morning, cocks crowing. Fidel wakes up and kisses his waking and smiling wife whose eyes however remain charmingly closed. Fidel gets up and walks to his studio even though he could smell the aroma of brewed coffee coming from Sienna’s kitchen.
     Inside the studio, he starts to unveil a blank stretched canvas.

@ @ @

March 30. Fidel unveils a gigantic orange portrait of his wife posing beside their backyard barbecue, laughing very happily over broiling blue-black marlin. The unveiling is slow, while guests in the house—including Jesse and Captain Robert and Mang Juaning and Atty. Sevilla—sing “happy birthday, happy birthday, happy birthday, Joanna”. It’s Joanna’s birthday bash. There’s food and drinks on the table and side tables, and music, loud chamber music.
     Fidel unveils more orange paintings as Joanna runs to the porch area to greet some new guests. Despite the food, the house has turned into a gallery, unveiling Fidel’s new series.
     “Preview ‘to ng mga i-i-exhibit ko sa Maynila sa mga susunod na buwan, pare,” Fidel tells Jesse. “Di ko na tinuloy yung pinakita ko sa ‘yo. Baduy.”
     “Buti naman alam mo, pare,” Jesse says, laughing.
     The orange paintings are portraits still, one of which is that of the Provincial Board Member, Atty. Sevilla, posing with the governor and the president of the Republic of the Philippines, both of them raising a large blue-black marlin fish held by the tail as they look back at the painter, their bodies facing a basketful of fish on the right of the painting. All the portrait subjects wear wide smiles.
     “Fidel,” one of the elder guests says, “mukhang masasaya na yata lahat ng paintings mo, a.”
     “A, oho, napansin ko nga e,” says Fidel, laughing. “Kasi po dati gusto ko nangingibabaw ang background—ang landscape o di kaya yung seascape—kaya mas maraming blue at green. Ngayon, nakafocus na ako sa tao, e. Marami na kasing nagpapaportreyt sa style ko, kaya lumipat ako sa orange, para sumaya na.”
     “Talaga ha?”
     “Oho.”
     Fidel’s brother Federico seems to have arrived, confirmed when Joanna called to Fidel, “Fidel, nandito na ang kuya Fredric.”
     Federico arrived with Manuel White, the film director. Federico and Manny buzz Joanna on the cheeks, giving her little wrapped presents, and then they shake Fidel’s hand to congratulate him on his new orange paintings.
     Fidel is eager to hear what his brother has to say about his new collection. Frederico looks amazed by the paintings. He approaches the large painting of Joanna and says, “Ladies and gentlemen, may I present my brother’s new politics!” Fidel gets nervous, unsure of what to do, what to say. “Mga kaibigan,” Federico continues, “tinutukoy ko po partikular ang politics ni Fidel sa paglikha ng mga portraits. Mga kaibigan, mukhang ang sinasabi ng aking kapatid dito . . .”—he points to one of the paintings—“ay ito. Kung ipipinta mo ang mga tao na seryoso dahil hindi sila nakaharap, tulad dito . . .”—he goes to an old Fidel Roxas painting still on a wall—“nakatalikod kung kaya’t di maipakita ang kanilang mga ngiti, at nangingibabaw ang dagat o lupa sa kabila kesa sa mga tao sa harap, hindi mo sila maaaring mabasa o mahusgahan. Ang landscape o seascape o humanscape sa likod ang mas mahalaga, bagamat nandun ang taong pinoportray, nakatalikod nga lang. Wala siyang pulitika, isa siyang tao lamang na tinutulak ng kanyang palibot. Subalit sa mga bagong paintings na ito ni Fidel Roxas, mga kapatid”—he goes back to the orange painting—“naroon at nangingibabaw na ang taong pinoportray. Nakatagilid pa rin ang katawan pero nakaharap na ang mga mukha at masaya, bagamat naroon pa rin parati ang mga isda na signature subject ng ating pintor. Masaya, masaya! Sabi nga ng isang sikat na mangangawit, ‘Higit Sa Lahat, Tao!’ Mabuhay si Fidel Roxas!”
     Everybody acknowledges the toast, laughing and nodding and enjoying the party, and Fidel bows to thank them all, smiling, as Freddie Aguilar’s song refrain “higit sa lahat, tao” plays from the radio in the bananacue stall in front of the Roxases’ house. (Some tambays watched the event at the Roxas house from the bananacue stall as they ate their bananacues).
     “Mga kaibigan,” continues Federico, “sa mga portraits na ito, tila handa na po ang mga subjects ng paintings na mangibabaw at hindi magpaalipin lamang sa kanilang palibot. Ang maging tagadala ng saya at hindi lamang parang mga taong paalis o papunta sa nakapalibot na impluwensiya. Ngayon, nasa kanila ang impluwensiya. At ang tumitingin sa painting, sumasaya rin. At ako rin ay masaya ngayon para sa birthday girl na si Joanna Apostol Roxas at ke Fidel Roxas. Magaling!”
     Everybody applauds.
     Imagine seeing this speech from the camera of Joanna, the birthday celebrant, now roaming around in her blue jeans and white blouse while clutching her new digital camera.
     “Isa na lang po,” says Federico. “O mas mabuti pa, si Fidel na ang mag-announce.”
     Fidel approaches Federico.
     “Uhm, opo,” Fidel says. “Gusto ko pong ipahatid, at sana’y masalubong ito ng inyong palakpakan, na nitong gabi ring ‘to . . . ay magsisimula ang pagbabalik ng aking asawa, ang ating birthday celebrant, sa paggawa ng mga maiikling pelikula sa tulong ng isang bagong digital camera at isang bagong producer! At ang producer na iyon ay ako!”
     Wild applause and laughter.
     Everybody proceeds to loudly sing again a Happy Birthday song to Wana as she is led to the table to blow the candles on a large cake made to look like a large film reel and just now brought in by two female friends of hers and Sienna.
     Everybody applauds after she blows the candles, including Vicente who seems to have suddenly appeared unnoticed at the main doorway.
     The 17-year old girl at the beginning of this story is roaming around with Joanna’s digicam and pans across the suddenly-silenced guests. Her camera stops at Vicente. She drops her camera which dangles from her neck, happily shouting “Papa!”
     Joanna, now in front of Vicente, says in a near-whisper, “Papa?”
     The 17-year old cam-girl disappears into thin air, except the camera dangling from her neck. Joanna’s person replaces hers with the camera.
     Joanna later notices two soldiers beside Vicente who, along with the old man, were also all smiles. Everybody resumes their talk and joyous conversation while Vicente and Joanna embrace tightly, tearfully.
     “Saan ka nanggaling, Pa? Saan ka ba nagpunta?”



1  2  3  4  5  6  7  8  9  10  11  12  13  14  15






No comments:

Post a Comment